Dolibarr روی سرور ابری؛ ERP و CRM متن‌باز برای کسب‌وکار کوچک و متوسط

چند گردش کار رایج که با Dolibarr از اکسل و کاغذ به یک سیستم واحد می‌آیند:

وقتی Dolibarr را در مرحلهٔ سفارش انتخاب می‌کنید، اسکریپت نصب ما پس از روشن شدن سرور در پوشهٔ /opt/dolibarr یک فایل Docker Compose با دو سرویس می‌سازد: پایگاه دادهٔ MariaDB نسخهٔ ۱۰.۱۱ و ایمیج رسمی dolibarr/dolibarr. نصب خودکار فعال است؛ یعنی جدول‌ها ساخته می‌شوند و کاربر admin با رمز تصادفی ایجاد می‌شود و برخلاف نصب دستی کلاسیک، صفحهٔ نصب مرحله‌به‌مرحله نمی‌بینید. نتیجه، یعنی آدرس، رمز admin و رمز پایگاه داده، در تب اپلیکیشن صفحهٔ سرور نمایش داده می‌شود.

سه پوشه روی دیسک سرور ماندگارند: db-data برای پایگاه داده، documents برای فایل‌های تولیدشده مثل PDF فاکتورها و پیوست‌ها، و custom برای ماژول‌ها و قالب‌هایی که خودتان اضافه می‌کنید؛ کد خود برنامه داخل ایمیج است و با به‌روزرسانی ایمیج عوض می‌شود. Dolibarr مستقیم روی پورت ۸۰ پاسخ می‌دهد و قانون‌های فایروال برای پورت‌های ۸۰ و ۴۴۳ هنگام نصب خودکار اضافه می‌شوند، هرچند در نصب پیش‌فرض چیزی روی ۴۴۳ گوش نمی‌دهد.

رابط فارسی و راست‌به‌چپ وجود دارد و ریال ایران در فهرست ارزهاست. نرخ مالیات بر ارزش افزوده را خودتان در جدول نرخ‌های مالیات کشور تعریف می‌کنید و روی هر ردیف فاکتور اعمال می‌شود. قالب PDF فاکتور قابل ویرایش است و می‌توانید لوگو، اطلاعات ثبتی و شماره‌گذاری دلخواه بگذارید.

اما چند چیز آماده نیست: تقویم شمسی به‌طور پیش‌فرض وجود ندارد و تاریخ‌ها میلادی‌اند؛ اتصال به سامانهٔ مؤدیان و صورت‌حساب الکترونیکی رسمی وجود ندارد؛ و سرفصل‌های حسابداری ایران باید دستی ساخته شوند. برای حسابداری رسمی شرکت، بسیاری از کسب‌وکارها Dolibarr را برای فروش و انبار به کار می‌برند و دفاتر قانونی را در نرم‌افزار حسابداری جداگانه نگه می‌دارند. اگر حسابداری ساده‌تر و فاکتور محور می‌خواهید، Akaunting را هم ببینید.

Dolibarr رایگان است، نصبش در مرحلهٔ سفارش هم هزینه‌ای ندارد و تعداد کاربرش محدودیت مجوزی ندارد؛ آنچه می‌پردازید اجارهٔ سرور است که ساعتی از کیف پول کم می‌شود. چون پایگاه داده هم روی همان سرور اجرا می‌شود، حافظه بین PHP و MariaDB تقسیم می‌شود. کوچک‌ترین پلنی که Dolibarr در مرحلهٔ سفارش برایش نمایش داده می‌شود mini با یک گیگابایت حافظه است و برای آزمایش و یک کاربر جواب می‌دهد، اما برای استفادهٔ روزانهٔ یک تیم پلن standard را پیشنهاد می‌کنیم.

اگر کاربران زیاد شدند، ده‌ها هزار کالا دارید یا گزارش‌های سنگین می‌گیرید، به پلن plus ارتقا دهید. معادل ماهانه بر مبنای کارکرد پیوستهٔ سرور محاسبه شده و جزئیات همهٔ پلن‌ها در صفحهٔ قیمت‌گذاری آمده است.

انتخاب درست بیشتر به اندازهٔ کسب‌وکار و حوصلهٔ راه‌اندازی بستگی دارد تا به فهرست امکانات:

مسیر اصلی کوتاه است: در صفحهٔ سفارش پلن mini یا بزرگ‌تر را انتخاب کنید، در گام دوم تب اپلیکیشن‌ها را باز کنید و Dolibarr را بزنید؛ Ubuntu 22.04 خودکار انتخاب می‌شود. پس از بالا آمدن سرور، نصب در صف قرار می‌گیرد و وقتی تمام شد آدرس، کاربر admin و رمزها را در تب اپلیکیشن صفحهٔ سرور می‌بینید. بعد از ورود، اطلاعات شرکت را وارد و ماژول‌های لازم را روشن کنید.

اگر بخواهید بدانید نصب خودکار دقیقاً چه کرده یا روزی Dolibarr را روی سرور دیگری از نو نصب کنید، این شش قدم همان کار اسکریپت را نشان می‌دهند:

Dolibarr اطلاعاتی را نگه می‌دارد که نباید لو برود: مشتری‌ها، قیمت‌ها و حساب‌های بانکی. نصب پیش‌فرض روی HTTP است و رمزها بدون رمزگذاری جابه‌جا می‌شوند؛ پس پیش از ورود دادهٔ واقعی HTTPS راه بیندازید. چون Dolibarr روی پورت ۸۰ پاسخ می‌دهد، کافی است یک زیردامنه در مدیریت DNS بسازید و Edge Proxy را روی آن روشن کنید تا گواهی SSL خودکار صادر شود و IP سرور هم پنهان بماند.

برای هر همکار کاربر جدا با کمترین دسترسی لازم بسازید و حساب admin را فقط برای تنظیمات نگه دارید. اگر همه از دفتر کار می‌کنند، در فایروال شبکه دسترسی را به IP دفتر محدود کنید. ماژول‌های جانبی را فقط از منبع معتبر نصب کنید، چون کد PHP آن‌ها با دسترسی کامل به داده اجرا می‌شود.

پایگاه داده در نصب ما فقط داخل شبکهٔ Docker در دسترس است و پورتش بیرون منتشر نمی‌شود؛ این را تغییر ندهید.

Dolibarr در بخش ابزارهای مدیریت یک صفحهٔ بکاپ دارد که از پایگاه داده خروجی SQL و از پوشهٔ اسناد فایل فشرده می‌سازد. علاوه بر آن، کپی دوره‌ای پوشهٔ /opt/dolibarr روی سروری دیگر بکاپ کامل برنامه است. بکاپ کامل سرور را هم می‌توانید از پنل بگیرید؛ بکاپ‌ها دستی و به درخواست شما ساخته می‌شوند، بکاپ خودکار روزانه فعال نیست و نگه‌داری‌شان ۲ تومان به ازای هر گیگابایت در ساعت هزینه دارد. جزئیات در صفحهٔ پشتیبان‌گیری آمده است.

برای آوردن داده از اکسل، ماژول Import را روشن کنید؛ فهرست مشتری‌ها، کالاها و موجودی را از فایل CSV یا اکسل با نگاشت ستون‌ها وارد می‌کند. از روی همین ماژول Export هم هر وقت خواستید داده را بیرون ببرید. سابقهٔ فاکتورهای نرم‌افزار قبلی را معمولاً به‌صورت سند پیوست نگه می‌دارند، نه با ورود دوباره.

نصب Dolibarr در مرحلهٔ سفارش خودکار است، اما به‌روزرسانی نسخه پس از آن با شماست و خودکار انجام نمی‌شود. پیش از ارتقای نسخهٔ اصلی بکاپ بگیرید؛ ارتقا جدول‌ها را تغییر می‌دهد و ماژول‌های جانبی ممکن است با نسخهٔ جدید سازگار نباشند.

تقویم شمسی، اتصال به سامانهٔ مؤدیان و سرفصل‌های حسابداری ایران آماده نیستند. ارسال ایمیل فاکتور به مشتری به تنظیم SMTP نیاز دارد که در نصب پیش‌فرض نیست؛ برای آن از سرویس SMTP یا سرور ایمیل استفاده کنید. ترجمهٔ فارسی کامل نیست و بعضی اصطلاحات ممکن است انگلیسی یا ناآشنا باشند.