نصب جوملا روی سرور ابری با یک خط فرمان

جوملا میان سادگی وردپرس و پیچیدگی دروپال قرار می‌گیرد. چند نمونه از پروژه‌هایی که معمولاً روی جوملا ساخته می‌شوند:

دستور curl -fsSL https://iranclaud.ir/install/joomla | sudo bash روی Ubuntu 24.04 اجرا می‌شود و محیط کامل اجرای جوملا را می‌سازد. اسکریپت قابل خواندن است و می‌توانید قبل از اجرا محتوایش را ببینید؛ اگر دوباره اجرایش کنید، نصب موجود را خراب نمی‌کند.

تفاوت مهم با برخی نصب‌کننده‌ها این است که اسکریپت ما نصب خود جوملا را نیمه‌کاره نمی‌گذارد و بی‌اجازه هم کامل نمی‌کند: فایل‌ها و دیتابیس را آماده می‌کند و تنظیمات نهایی مثل نام سایت، زبان و حساب مدیر را به ویزارد رسمی جوملا می‌سپارد تا خودتان انتخاب کنید.

خود اسکریپت رایگان است و فقط سرور ابری را می‌پردازید. هزینه ساعتی از کیف پول کسر می‌شود و تعهد ماهانه ندارد. جوملا نسبت به CMS‌های سنگین‌تر سبک است و برای یک سایت شرکتی کم‌بازدید پلن mini جواب می‌دهد؛ اما اگر افزونه‌های زیاد، فروشگاه یا انجمن دارید، standard یا plus تجربهٔ روان‌تری می‌دهد چون MariaDB و PHP روی یک سرور مشترکاً از RAM استفاده می‌کنند.

معادل ماهانهٔ جدول بر مبنای ۷۳۰ ساعت است. برای برآورد دقیق‌تر هزینهٔ کل همراه با سرویس‌های جانبی از ماشین‌حساب هزینه استفاده کنید.

انتخاب بین این گزینه‌ها بیشتر به این برمی‌گردد که چه کسی سایت را نگه‌داری می‌کند و پروژه به چه ساختاری نیاز دارد. اگر سایت فعلی‌تان روی جوملاست یا به سطوح دسترسی و چندزبانگی داخلی نیاز دارید، جوملا انتخاب طبیعی است. اگر فقط یک وبلاگ یا سایت معرفی ساده می‌خواهید و نمی‌خواهید به‌روزرسانی را خودتان انجام دهید، WordPress مدیریت‌شده کار کمتری دارد.

جدول زیر سه مسیر را کنار هم می‌گذارد:

دکمهٔ «ساخت سرور برای Joomla» در بالای صفحه، فرم سفارش را با سیستم‌عامل Ubuntu 24.04 باز می‌کند. پس از آن مسیر کامل این است:

بستهٔ نصب رسمی جوملا با زبان انگلیسی می‌آید، اما بستهٔ زبان فارسی را می‌توانید از داخل پنل مدیریت اضافه کنید: در بخش System وارد نصب زبان‌ها شوید، Persian را پیدا و نصب کنید و سپس آن را برای بخش سایت و بخش مدیریت پیش‌فرض قرار دهید. با فعال شدن زبان فارسی، جهت صفحه در هر دو بخش راست‌به‌چپ می‌شود.

برای سایت دوزبانه افزونهٔ Language Filter را فعال کنید، برای هر زبان یک Content Language بسازید و منوی جدا تعریف کنید. قالب سایت هم باید از RTL پشتیبانی کند؛ بیشتر قالب‌های جدید این را دارند. اگر تقویم شمسی لازم دارید، به افزونه‌های تقویم جلالی که جامعهٔ فارسی جوملا منتشر کرده نگاه کنید.

پس از نصب، سایت با IP سرور روی پورت ۸۰ در دسترس است. دامنه را در DNS مدیریت‌شده تعریف کنید و رکورد A را به IP سرور بزنید. سپس Edge Proxy را روشن کنید تا HTTPS‏، CDN و فایروال وب جلوی سایت قرار بگیرند؛ اسکریپت خودش گواهی صادر نمی‌کند.

بعد از فعال شدن HTTPS، در Global Configuration گزینهٔ Force HTTPS را روی کل سایت بگذارید و اگر Search Engine Friendly URLs را فعال کرده‌اید، تنظیمات Nginx از قبل برای آدرس‌های تمیز آماده است و نیازی به فایل htaccess نیست.

جوملا در نسخه‌های جدید ورود چندمرحله‌ای را در هسته دارد؛ آن را برای همهٔ حساب‌های مدیر فعال کنید. اسکریپت ما هم چند کار پایه را انجام داده است: کاربر دیتابیس فقط به دیتابیس جوملا دسترسی دارد، رمزها تصادفی ساخته می‌شوند و Nginx دسترسی مستقیم به configuration.php و فایل‌های مخفی را می‌بندد.

به‌روزرسانی هسته و افزونه‌ها با شماست. بخش به‌روزرسانی جوملا نسخه‌های جدید را اعلام می‌کند و با یک کلیک نصبشان می‌کنید؛ قبلش از تب «بکاپ» سرور یک نسخه بگیرید. بسته‌های سیستم‌عامل را هم با apt به‌روز نگه دارید و ورود SSH را به کلید محدود کنید. برای بستن پورت‌های غیرضروری از فایروال شبکه کمک بگیرید.

ساده‌ترین بکاپ، نسخهٔ پشتیبان کامل سرور از تب «بکاپ» در پنل است که فایل‌ها و دیتابیس را با هم نگه می‌دارد و بازگردانی‌اش هم از همان‌جاست. هزینهٔ فضای بکاپ بر اساس حجم محاسبه می‌شود؛ جزئیات در صفحهٔ بکاپ آمده. بکاپ خودکار زمان‌بندی‌شده برای سرور ابری فعلاً ارائه نمی‌شود.

کنار آن، یک نسخهٔ مستقل هم نگه دارید: خروجی دیتابیس را با mysqldump و پوشهٔ images و فایل configuration.php را فشرده کنید و در فضای ذخیره‌سازی ابری قرار دهید. افزونه‌های بکاپ جوملا هم می‌توانند کل سایت را در یک فایل بسته‌بندی کنند که برای انتقال هم مفید است.

اول با اسکریپت یک سرور آماده بسازید ولی ویزارد را اجرا نکنید. سپس محتوای /var/www/joomla را با فایل‌های سایت قدیمی جایگزین کنید، دیتابیس قدیمی را در دیتابیس joomla بازگردانی کنید و در configuration.php مقادیر host‏، user‏، password و db را با مشخصات جدید عوض کنید. مسیرهای log_path و tmp_path را هم با مسیر جدید هماهنگ کنید و مالکیت فایل‌ها را به www-data برگردانید.

اگر سایت قدیمی روی Joomla 3 است، ابتدا آن را در همان محیط قبلی به Joomla 4 و سپس 5 ارتقا دهید، چون ارتقای مستقیم پشتیبانی نمی‌شود. PHP 8.3 روی سرور جدید با برخی افزونه‌های قدیمی سازگار نیست؛ قبل از تغییر DNS، سایت را با IP سرور کامل تست کنید.

این صفحه یک نصب خودکار روی سرور شخصی است، نه جوملای مدیریت‌شده. نگه‌داری روزانه، رفع خطا، بهینه‌سازی و به‌روزرسانی با خود شماست و پشتیبانی ایران‌کلاد در سطح سرور و شبکه کمک می‌کند، نه در طراحی یا عیب‌یابی افزونه‌ها. جوملا فعلاً در تب اپلیکیشن‌های صفحهٔ سفارش نیست و نصب فقط با همین دستور انجام می‌شود.

اسکریپت فقط برای Ubuntu 24.04 نوشته شده است. ارسال ایمیل‌های سایت مثل فرم تماس و بازیابی رمز به تنظیم SMTP نیاز دارد که می‌توانید از SMTP ایران‌کلاد استفاده کنید. اگر بعدها به دیتابیس جدا با بکاپ روزانه نیاز داشتید، MySQL مدیریت‌شده گزینهٔ مناسبی است.