Audiobookshelf؛ کتابخانهٔ کتاب صوتی و پادکست شخصی روی سرور ابری

چند سناریو که Audiobookshelf در آن‌ها می‌درخشد:

وقتی Audiobookshelf را در سفارش انتخاب می‌کنید، نصب خودکار Docker را نصب و ایمیج رسمی Audiobookshelf را با سیاست راه‌اندازی خودکار اجرا می‌کند. رابط وب از بیرون روی پورت ۱۳۳۷۸ در دسترس است. چهار پوشه زیر /opt/audiobookshelf ساخته و به برنامه وصل می‌شوند تا داده‌ها با به‌روزرسانی ایمیج از بین نروند.

قاعدهٔ فایروال پورت ۱۳۳۷۸ هم همراه نصب ساخته می‌شود و آدرس رابط وب در تب «اپلیکیشن» سرور نمایش داده می‌شود. پوشهٔ config پایگاه دادهٔ داخلی برنامه، کاربران و پیشرفت شنیدن را نگه می‌دارد و پوشهٔ metadata تصاویر جلد و فایل‌های کمکی را؛ این دو از خود کتاب‌ها مهم‌ترند، چون بدون آن‌ها تاریخچهٔ همه از دست می‌رود.

Audiobookshelf اطلاعات کتاب را تا حد زیادی از ساختار پوشه‌ها می‌فهمد، پس چند دقیقه وقت برای مرتب‌کردن فایل‌ها پیش از اولین اسکن، ساعت‌ها ویرایش دستی را حذف می‌کند. ساختار پیشنهادی این است: یک پوشه به نام نویسنده، داخل آن در صورت وجود پوشهٔ مجموعه، و در نهایت یک پوشه برای هر کتاب که همهٔ فایل‌های صوتی همان کتاب را دارد. نام‌گذاری فارسی پوشه‌ها مشکلی ایجاد نمی‌کند.

اگر فایل‌های یک کتاب جدا هستند، نامشان را با شمارهٔ ترتیبی شروع کنید تا ترتیب فصل‌ها درست تشخیص داده شود. فرمت M4B که فصل‌ها را درون یک فایل نگه می‌دارد مرتب‌ترین حالت است. یک تصویر با نام cover کنار فایل‌ها بگذارید تا جلد بدون جست‌وجوی آنلاین نمایش داده شود؛ توضیح کتاب را هم می‌توانید در فایل متنی desc.txt و نام گوینده را در reader.txt بنویسید.

پس از کپی فایل‌های تازه، از صفحهٔ کتابخانه اسکن را دستی اجرا کنید یا پایش خودکار پوشه را در تنظیمات کتابخانه روشن بگذارید. اگر کتابی دو بار نمایش داده شد، معمولاً فایل‌هایش در دو پوشهٔ جدا قرار گرفته‌اند.

خود Audiobookshelf سبک است و حافظهٔ یک گیگابایتی برای چند کاربر هم‌زمان کافی است؛ عامل تعیین‌کننده دیسک است. یک کتاب صوتی معمولی بسته به طول و کیفیت ضبط از حدود صد تا چند صد مگابایت حجم دارد. با بیست گیگابایت دیسک پلن mini، پس از کسر سیستم‌عامل جای چند ده کتاب دارید؛ برای کتابخانهٔ بزرگ‌تر پلن standard یا plus را انتخاب کنید.

دیسک جداگانه (Block Storage) فعلاً ارائه نمی‌شود، پس فضای ذخیره همان دیسک پلن سرور است. هزینه ساعتی از کیف پول کم می‌شود و می‌توانید هر زمان پلن را بزرگ‌تر کنید.

هر سه سرور رسانهٔ شخصی‌اند، اما برای محتوای متفاوتی ساخته شده‌اند:

نصب خودکار است و کار شما از ساخت کاربر root شروع می‌شود. ترتیب کامل از سفارش تا اولین کتاب:

تا وقتی کاربر root ساخته نشده، اولین کسی که آدرس سرور را باز کند مدیر کتابخانه می‌شود؛ پس ساخت این کاربر اولین کارتان باشد. برای هر عضو خانواده حساب جدا بسازید و دسترسی‌ها را محدود کنید.

نصب پیش‌فرض روی http اجرا می‌شود و رمز عبور اپ موبایل بدون رمزگذاری منتقل می‌شود. یک زیردامنه در مدیریت DNS به سرور اشاره دهید و یک reverse proxy مثل nginx با گواهی SSL جلوی پورت ۱۳۳۷۸ بگذارید؛ Nginx Proxy Manager این کار را با رابط گرافیکی ساده می‌کند. سپس پورت ۱۳۳۷۸ را در فایروال شبکه ببندید.

در اپ موبایل، آدرس سرور را کامل با پروتکل و پورت وارد کنید؛ بعد از راه‌اندازی دامنه و SSL، آدرس اپ را هم به نسخهٔ https تغییر دهید تا رمز و توکن ورود رمزگذاری‌شده منتقل شوند. اگر کسی دیگر به کتابخانه نیاز ندارد، می‌توانید دسترسی را فقط از طریق یک تونل خصوصی مثل WireGuard ممکن کنید و هیچ پورتی را برای عموم باز نگذارید.

ترافیک خروجی سرور را هم زیر نظر بگیرید: اگر لینک کتابخانه را به افراد زیادی بدهید، دانلودها سهم ترافیک ماهانهٔ سرور را سریع مصرف می‌کنند.

Audiobookshelf در Settings → Backups بکاپ داخلی دارد که پایگاه داده و تنظیمات را در فایل فشرده ذخیره می‌کند و می‌توانید آن را زمان‌بندی کنید. این بکاپ خود فایل‌های صوتی را شامل نمی‌شود؛ فایل‌ها را جداگانه نگه دارید، مثلاً یک نسخه در فضای ذخیره‌سازی ابری.

برای اطمینان بیشتر، از تب بکاپ سرور در پنل snapshot کامل بگیرید؛ بکاپ‌ها دستی ساخته می‌شوند و بر اساس حجم ساعتی حساب می‌شوند. توضیح کامل در صفحهٔ پشتیبان‌گیری آمده است.

برای انتقال از یک نصب دیگر، فایل بکاپ داخلی را در نصب جدید بازگردانید و پوشه‌های کتاب را با همان مسیرها کپی کنید تا پیشرفت شنیدن کاربران حفظ شود.

نصب خودکار فقط هنگام سفارش سرور تازه انتخاب می‌شود و نصب روی سرور موجود از پنل ممکن نیست. به‌روزرسانی‌های بعدی Audiobookshelf با خودتان است: ایمیج تازه را بگیرید و سرویس را با همان پوشه‌ها دوباره اجرا کنید. نصب پیش‌فرض HTTPS ندارد. دیسک جداگانه هم هنوز ارائه نمی‌شود و فضای کتابخانه به دیسک پلن سرور محدود است.

منابع اطلاعات کتاب برای عناوین فارسی ضعیف‌اند و ویرایش دستی لازم است. اپ iOS پروژه مدتی فقط از طریق برنامهٔ آزمایشی عرضه می‌شد؛ پیش از برنامه‌ریزی برای کاربران آیفون، وضعیت فعلی آن را در سایت پروژه بررسی کنید.